FAQ

Co to jest radon?

Radon jest pierwiastkiem promieniotwórczym powstającym z radu i jest jednym z elementów naturalnego szeregu promieniotwórczego. Radon jest bezbarwnym i bezwonnym gazem szlachetnym, a więc jest niereaktywny, czyli nie tworzy związków chemicznych. Jednak rozpadając się z emisją promieniowania jonizującego tworzy pochodne tzw. krótkożyciowe produkty rozpadu radonu – izotopy ołowiu, polonu i bizmutu. Są one metalami mającymi jednocześnie właściwości promieniotwórcze, czyli ulegają dalszym przemianom. Łącząc się z cząstkami obecnymi w powietrzu tworzą promieniotwórcze aerozole, które dostają się do organizmu człowieka przez drogi oddechowe. Tam też promieniowanie emitowane przy przemianach tych cząstek oddziałuje na komórki organizmu mogąc prowadzić do ich uszkodzeń.

.

Czy radon można zobaczyć albo poczuć?

Nie, nie można go wykryć ludzkimi zmysłami, bo jest bezbarwny i nie ma zapachu. Nie jest możliwe, aby bez wykonania pomiarów ocenić ilość radonu w powietrzu.

Czy radon w powietrzu jest groźny dla zdrowia?

Zdaniem światowej Organizacji Zdrowia, WHO, radon może powodować raka. Radon jest główną przyczyną raka płuc zaraz po paleniu papierosów. Szacuje się, że jest on przyczyną 3 do 14% zachorowań na tę chorobę, w zależności od średniego stężenia radonu w danym kraju.

Jak zmierzyć radon?

Radonova stosuje metodę detektorów śladowych. Element pomiarowy jest umieszczony w specjalnym pojemniku wykonanym z antystatycznego plastiku. Radon obecny w powietrzu dostaje się do wnętrza pojemnika w wyniku dyfuzji a następnie ulega przemianie promieniotwórczej z jednoczesna emisją cząstek alfa. Cząstki alfa charakteryzują się wysoką energią i stosunkowo dużą masa. Po dotarciu do powierzchni detektora, cząstki alfa powodują powstanie mikrouszkodzeń. Rozrywane są wiązania chemiczne w materiale detektora, co uwidacznia się w postaci mikroskopijnych otworów. Detektory w pojemnikach są dodatkowo zapakowane w szczelne foliowe opakowanie. Właściwy pomiar rozpoczyna się w momencie, gdy użytkownik otworzy folię zawierającą układ pomiarowy. Po określonym dla danego typu detektora czasie ekspozycji, detektor należy umieścić w opakowaniu i odesłać do laboratorium Radonova, gdzie odczytywana jest liczba śladów cząstek alfa na powierzchni. Liczba śladów jest proporcjonalna do stężenia radonu w czasie ekspozycji.

Czy radon szkodzi zdrowiu?

Radon i jego pochodne są źródłem dawki promieniowania jonizującego, na jaką narażony jest każdy mieszkaniec Ziemi. Promieniowanie to jest szczególnie groźne, ponieważ oddziałuje na organizm od wewnątrz. Przebywanie w warunkach podwyższonego stężenia radonu zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory układu oddechowego.

Kto jest najbardziej narażony na działanie radonu?

najbardziej narażone są dzieci z uwagi na to, że ich płuca pracują bardzo intensywnie, a oprócz nich, osoby palące papierosy. Badania naukowe dowodzą, że ryzyko zachorowania na nowotwór płuc u osób palących przebywających w wysokich stężeniach radonu jest znacznie wyższe. Efekt negatywnego oddziaływania obu tych czynników kumuluje się. Dzieje się tak prawdopodobnie dlatego, że komórki w organizmie osoby palącej są zniszczone przez toksyczne substancje zawarte w dymie papierosowym, przez co stają się mniej odporne na działanie promieniowania jonizującego i mają mniejszą zdolność regeneracji.

Skąd się bierze radon? Gdzie jest go najwięcej?

Radon powstaje w ziemi z obecnych w niej naturalnych pierwiastków promieniotwórczych. Radon jest gazem, więc przedostaje się z gleby do powietrza atmosferycznego. Generalnie na zewnątrz budynków nie stanowi zwykle większego problemu, ponieważ jego stężenie jest niewielkie. Jednak w wyniku tzw. efektu kominowego czyli różnic ciśnień przedostaje się do wnętrza budynków poprzez szczeliny w fundamentach i kumuluje się w zamkniętych pomieszczeniach. Najwięcej radonu zwykle jest w piwnicach, a jego stężenie maleje z wysokością.

Gdzie w Polsce występują najwyższe stężenia radonu?

Najwyższe stężenia radonu w Polsce występują w południowo-zachodniej części kraju, z uwag na występujące tam naturalnie w glebie takie pierwiastki jak uran i rad. Jak wynika z wielu badan prowadzonych w naszym kraju, podwyższone stężenia radonu występują m.in. na obszarach Sudetów, Górnego i Dolnego

Śląska. Znanym miejscem, w którym występują złoża uranu, a tym samym stężenia jego pochodnego pierwiastka radonu są wysokie, jest Jelenia Góra i Kowary. Należy jednak pamiętać, że także w innych miejscach w kraju mogą występować miejsca, gdzie stężenia radonu będą wysokie.

Ile kosztują pomiary radonu?

Koszt wykonania pomiarów radonu zależy od wybranej metody oraz liczby zamawianych detektorów, ale jest to wydatek rzędu kilkuset złotych. Więcej szczegółowych informacji w naszej ofercie. Warto zaufać sprawdzonemu laboratorium, które posiada akredytację gwarantującą najwyższą jakość usług.

Ilu detektorów potrzebuję, aby wykonać pomiar?

Sugerowana liczba detektorów zależy od rodzaju budynku i zaleceń w danym kraju. Polskie przepisy nie regulują kwestii liczby detektorów, ale żeby uzyskać miarodajny wynik średniorocznego stężenia radonu w powietrzu zalecamy użyć minimum dwóch detektorów.